Хиймэл оюун ухаан дэлхийн бус, тойрог замд “ажиллаж” эхэллээ
Хятад улс дэлхийн технологийн өрсөлдөөнийг шинэ түвшинд гаргалаа. Бээжингийн операторууд тойрог замд байрлах хиймэл оюун ухаанд асуулт илгээж, хоёр минутаас дотор хариу авч чадаж байна гэж албан ёсоор зарлав. Энэ нь лабораторийн туршилт бус, дэлхийн атмосфериэс гадна бодитоор ажиллаж буй систем юм.
Сансрын мэдээллийн төвүүдийн талаар зохион байгуулсан семинарын үеэр ADA Space компанийн дэд ерөнхийлөгч Ван Ябо өнөөгийн нөхцөл байдлыг тайлбарлахдаа, өнгөрсөн оны арваннэгдүгээр сараас Хятадын анхны “сансрын мэдээллийн төв” тойрог замд Alibaba-ийн бүтээсэн хэлний загвар Qwen-3-ийг ажиллуулж байгаа гэж мэдэгдэв. Үүнийг хэрэгжүүлэхийн тулд БНХАУ өнгөрсөн тавдугаар сард өндөр хүчин чадалтай хиймэл оюун ухааны чипээр тоноглосон 12 хиймэл дагуулыг нэг дор хөөргөсөн.
Албан ёсоор чип үйлдвэрлэгчийн нэрийг дурдаагүй ч тус бүр нь секундэд 744 их наяд үйлдэл гүйцэтгэх тооцоолох чадвартай гэж мэдээлэгдсэн. Хятадын төрийн хэвлэлүүд энэ төслийг “сансарт шууд тооцоолол хийх эрин үеийн эхлэл” хэмээн тодорхойлж, мэдээллийг дэлхий рүү буулгаж байж боловсруулах бус, тойрог замд нь шууд шинжилж, тооцоо хийдэг шинэ загвар гэж онцолж байна.
Хиймэл оюун ухааны сансрын уралдаанд АНУ, Хятад шууд туллаа
Хятадын сансрын мэдээллийн төвийг ашиглалтад оруулж байгааг зарласан нь Америкийн StarCloud стартап хиймэл оюун ухаантай хиймэл дагуул хөөргөсөн гэж өнгөрсөн сард мэдээлсэний бараг дараа таарч байна. Гэхдээ хоёр орны хандлагын ялгаа тодорхой харагдаж байна: АНУ нэг хиймэл дагуул дээр нэг системийг туршиж эхэлсэн бол Хятад анхнаасаа 12 төхөөрөмж бүхий сүлжээ хэлбэрийн бүтэц үүсгэсэн.
Хятадын хэвлэлүүд үүнийг аль хэдийн “дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээн” гэж нэрлэж, байршуулсан хиймэл дагуулын тоо, цар хүрээгээр АНУ-аас давлаа гэж шуугьж байна. Харин салбарын шинжээчид илүү болгоомжтой үнэлэлт өгч, нөхцөл байдлыг Хүйтэн дайны үеийн мэдээллийн дайнтай адилтган, тухайн үед хоёр тал сансарт технологийн давуу талаа 과장лан харуулахыг хичээж байсан түүхийг сануулж байна.
“Star Computing”: мянга мянган хиймэл дагуултай Хятадын том зорилго
ADA Space-ийн төсөл бол Хятадын төлөвлөж буй илүү том хөтөлбөрийн эхний алхам гэж үзэгдэж байна. “Star Computing” нэртэй хөтөлбөрийн хүрээнд Бээжин 2035 он гэхэд 2800 хиймэл дагуул бүхий сансрын мэдээллийн аварга төв байгуулах зорилго тавьжээ. Одоогийн 12 хиймэл дагуул бол зөвхөн эхний багц бөгөөд дараагийн бүлгүүдийг ирэх жилүүдэд үе шаттайгаар хөөргөхөөр төлөвлөсөн.
Албан ёсны тайлбар дээр энэ санаачилга хувь гүйцэтгэлтэй хувийн төсөл гэж дурдагддаг ч шинжээчид бодит байдал дээр төрийн хүчтэй дэмжлэг оролцоно гэж харж байна. Хятадын Засгийн газар сансар судлал, сансрын технологийг шинэ таван жилийн төлөвлөгөөний стратегийн тэргүүлэх чиглэлүүдийн дунд аль хэдийн багтаасан нь үүний илрэл гэж дүгнэж байна.
АНУ-ын хариу: цөөн хиймэл дагуул, илүү их хүчин чадал
АНУ тооны уралдаанд бус, нэг төхөөрөмжид ногдох хүчин чадал дээр төвлөрч байгаа. StarCloud-ийн туршилтын хиймэл дагуул нь NVIDIA H100 чипээр тоноглогдсон бөгөөд секундэд ойролцоогоор 2,000 их наяд үйлдэл гүйцэтгэх чадалтай. Тооцоогоор энэ нь Хятадын гурван хиймэл дагуулын нийлбэр хүчин чадалтай дүйцэхүйц хэмжээ юм.
Тус компани ирэх аравдугаар сард илүү хүчирхэг NVIDIA Blackwell архитектур бүхий шинэ төхөөрөмжүүдийг сансарт гаргахаар төлөвлөж байна. Үүний зэрэгцээ салбарын бусад тоглогчид мөн тойрог замын тооцооллын өрсөлдөөнд орж ирж байна. Google TPU суурьтай хиймэл дагуул бүхий SunCatcher төслийг хөгжүүлж байгаа бол SpaceX Starlink V3 хиймэл дагуулуудаа зөвхөн интернетийн сүлжээ бус, тойрог замын тооцооллын зангилаа болгон шинэчилж ашиглахаар төлөвлөж байна.
Өгөгдлийн төвийг сансарт гаргах “ид шид” нь юундаа байна вэ?
Сансрын өгөгдлийн төв гэсэн ойлголт хиймэл оюун ухааны салбарын хувьд хэд хэдэн шалтгаанаар сонирхол татаж байна. Газарт байрлах том дата төвүүд асар их хэмжээний цахилгаан зарцуулж, хөргөлтөд их хэмжээний ус, зай талбай шаарддаг. Харин тойрог замд тасралтгүй нарны эрчим хүч авах боломжтой, мөн сансрын хүйтэн орчин чипийг харьцангуй бага өртгөөр, өндөр үр ашигтай хөргөх нөхцөл бүрдүүлдэг гэж төслийн өмгөөлөгчид тайлбарлаж байна.
StarCloud-ийн гүйцэтгэх захирал Филип Жонстон өгөгдлийн төвүүдийг сансарт байрлуулах нь тодорхой нөхцөлд газар дээрх төвүүдээс арав дахин хямд өртөгтэй байж болохыг онцолж, эрчим хүчний хэрэглээ, хөргөлт, дэд бүтцийн зардлыг гол давуу тал гэж нэрлэсэн.
Тойрог замын дата төвүүдийн үнэтэй эрсдэл, шийдэгдээгүй асуудлууд
Ирээдүйтэй мэт харагдаж байгаа ч энэ шийдэл нь ноцтой сул талуудаас ангид биш. Сансрын хүчтэй цацраг нь электроник эд ангид шууд нөлөөлдөг тул төхөөрөмжийг тусгай хамгаалалттай хийх шаардлагатай болдог. Үүний улмаас өртөг өсөхөөс гадна хамгаалалтын архитектур нь чипийн бодит гүйцэтгэлийг 20–30 хувь хүртэл бууруулдаг гэж мэргэжилтнүүд тооцоолж байна.
Мөн тойрог замд гарсан хиймэл дагуулууд гэмтсэн тохиолдолд засвар үйлчилгээ хийх боломж бараг байдаггүй, шинээр хөөргөхөөс өөр сонголт үлдэхгүй. Энэ нь урт хугацаанд сансрын хог хаягдлын асуудлыг улам хүндрүүлж, тойрог замын аюулгүй байдлын эрсдэлийг нэмэгдүүлнэ.
Өөр нэг хязгаарлалт нь холболтын хурд, саатлын асуудал юм. Дэлхий болон хиймэл дагуулын хоорондох дохионы хоцролтоос шалтгаалан ийм дата төвүүдийг бодит цагийн маш хурдан хариу шаарддаг үйлчилгээ, жишээлбэл бүрэн бие даасан жолоодлого, өндөр давтамжийн санхүүгийн арилжаа зэрэгт ашиглахад техник талаасаа хүндрэлтэй хэвээр байна.
Дижитал эринд сансар шинэ өрсөлдөөний талбар болж байна
Эдгээр эрсдэл, техникийн бэрхшээлүүдийг үл харгалзан Хятад, АНУ хоёр сансрын өгөгдлийн төвийг хиймэл оюун ухааны хөгжлийн дараагийн логик шат гэж харж байна. Хэрэв одоогийн чиг хандлага үргэлжилбэл, ирэх арван жилүүдэд дэлхийн тойрог зам зөвхөн харилцаа холбооны хиймэл дагуулын бүс биш, харин дэлхийн хэмжээний тооцооллын дэд бүтэц байрлах шинэ “цахим давхарга” болж хувирах магадлал өндөр байна.
Ингэснээр хиймэл оюун ухааны тооцоолол газар дээрх дата төвүүдээс цааш гарч, бидний толгой дээрх сансрын платформууд дээр зэрэгцэн ажиллаж, технологийн уралдааны шинэ фронтыг нээх төлөвтэй байна.
