NASA ирээдүйн сансрын даалгавруудын хүчин чадлыг эрс өөрчилж болзошгүй шинэ төрлийн сансрын процессорыг туршиж байна. Урьдчилсан үр дүнгээс харахад энэхүү чип нь өнөөдөр хиймэл дагуул, Марс судлагч төхөөрөмж, гариг хоорондын аппаратуудад ашиглаж буй компьютеруудтай харьцуулахад хэдэн зуу дахин хурдан ажиллах боломжтой аж.
Сансрын компьютерууд газрын төхөөрөмжүүдээс хоцрогдсон хэвээр байна
Одоогийн ихэнх сансрын аппаратад олон жилийн өмнө бүтээгдсэн процессорууд ашиглагддаг. Тэдгээр нь өндөр хүчин чадалтай биш ч сансрын хүнд нөхцөл болох цацраг туяа, огцом температурын өөрчлөлт, хөөрөх үеийн хүчтэй доргилт, чичиргээг тэсвэрлэх чадвартай байдаг.
Ийм шалтгаанаар сансарт ашигладаг компьютерууд гүйцэтгэлийн хувьд энгийн ухаалаг гар утаснаас ч ихээхэн хоцордог. Харин ирээдүйн нислэгүүдэд ийм хүчин чадал хангалтгүй болж байна. Сар болон Марс руу хийх шинэ экспедицүүд нь өгөгдлийг өөрөө задлан шинжилж, шийдвэр гаргаж, Дэлхийтэй байнгын холбоогүй үед төхөөрөмжүүдээ удирдах илүү ухаалаг систем шаардах юм.
Тооцоолох хүчин чадал 100 дахин нэмэгдэнэ
High Performance Spaceflight Computing төслийн хүрээнд NASA шинэ үеийн, цацрагт тэсвэртэй процессор бүтээж байна. Түүний гол давуу тал нь одоогийн сансрын компьютеруудтай харьцуулахад тооцоолох хүчин чадлыг 100 дахин нэмэгдүүлэх боломж юм.
Jet Propulsion Laboratory-ийн мэргэжилтнүүдийн хийсэн эхний туршилтаар зарим төрлийн даалгаварт уг чип бүр илүү өндөр үзүүлэлт харуулжээ. Тухайлбал, тодорхой тооцооллын үед одоогийн цацрагт тэсвэртэй процессоруудаас 500 дахин өндөр гүйцэтгэлтэй ажилласан байна.
Шинэ чипийг хэрхэн шалгаж байна вэ
Процессорыг бодит сансрын нислэгийн нөхцөлийг дуурайлгасан хатуу туршилтуудад оруулж байна.
Туршилтад дараах шалгалтууд багтаж байгаа аж.
- хүчтэй цацрагийн нөлөөлөл;
- хэт өндөр болон хэт бага температур;
- цохилт, чичиргээ;
- өөр гариг дээр буух үеийн нөхцөлийн загварчлал.
Эдгээр туршилтын зорилго нь процессор Дэлхийгээс сая, бүр тэрбум километрийн алсад олон жилийн турш найдвартай ажиллаж чадах эсэхийг баталгаажуулах явдал юм.
Алганд багтах хэмжээтэй бүрэн компьютер
Шинэ процессорыг SoC буюу System-on-a-Chip хэлбэрээр бүтээжээ. Энэ нь нэг кристалл дээр байрласан бүрэн хэмжээний компьютер гэсэн үг юм.
Түүний бүрэлдэхүүнд:
- төв процессорын цөмүүд;
- санах ойн модулиуд;
- сүлжээний интерфэйсүүд;
- хиймэл оюун ухаантай ажиллах блокууд;
- өгөгдөл оруулах, гаргах системүүд багтана.
Хэмжээгээрээ алганд багтахуйц жижиг боловч өмнө нь сансрын аппаратуудад ашиглах боломжгүй байсан өндөр түвшний тооцоолох чадвартай аж.
Сансарт хиймэл оюун ухаан илүү чухал болно
Энэхүү шинэ процессорын тусламжтайгаар сансрын аппаратууд илүү бие даан ажиллах боломжтой болно.
Жишээлбэл, Марс судлагч төхөөрөмжүүд:
- орчны нөхцөлийг хурдан шинжлэх;
- явах чиглэлээ өөрөө сонгох;
- аюул, саадыг таних;
- их хэмжээний шинжлэх ухааны мэдээллийг шуурхай боловсруулах боломжтой болно.
Энэ нь Дэлхий рүү дохио хүрэхэд хэдэн арван минут шаардагддаг алсын сансрын даалгавруудад онцгой ач холбогдолтой юм.
Сар, Марс дахь сансрын нисгэгчдэд дэмжлэг үзүүлнэ
Шинэ чип нь ирээдүйн амьдрах модулиуд, сарны бааз, Марсын станцуудын компьютерийн системийн үндэс болж магадгүй байна.
Тэрээр дараах чиглэлд ашиглагдах боломжтой.
- амьдрал хангах системийн удирдлага;
- тоног төхөөрөмжийн хяналт;
- бодит цагийн өгөгдлийн дүн шинжилгээ;
- автономит роботуудын ажиллагааг дэмжих.
Энэ технологи Дэлхий дээр ч ашиглагдана
Процессорыг Microchip Technology компанитай хамтран хөгжүүлж байна. Сансрын хэрэглээнд баталгаажуулалт хийж дууссаны дараа уг технологийг иргэний салбаруудад, тухайлбал нисэх онгоцны үйлдвэрлэл болон автомашины салбарт тохируулан ашиглахаар төлөвлөжээ.
Сансрын судалгааны шинэ үе эхлэх боломжтой
Туршилтын эхэн үед багийнхан “Hello Universe” гэсэн гарчигтай цахим шуудан илгээж, анхны бэлгэдлийн алхмаа хийсэн байна.
Хэрэв туршилтууд амжилттай дуусвал энэхүү шинэ процессор NASA-гийн ирээдүйн даалгавруудын дижитал “тархи” болж, сансрын аппаратуудыг урьд өмнөхөөс илүү хурдан, ухаалаг, бие даасан байдлаар ажиллуулах боломж бүрдүүлэх юм.
