SpaceX компанийн Falcon 9 пуужин Crew-13 багийн дөрвөн сансрын нисгэгчийг тээвэрлэн 2026 оны аравдугаар сарын 1-нд Флорида мужаас амжилттай хөөрчээ.
АНУ-ын хоёр, Канадын нэг, Оросын нэг сансрын нисгэгчээс бүрдэх баг Олон улсын сансрын станцад ажиллаж, хүний бие сансрын орчинд хэрхэн дасан зохицдог, удаан хугацааны нислэг эрүүл мэнд болон ажлын чадварт ямар нөлөө үзүүлдэг зэрэг чиглэлээр судалгаа хийхээр төлөвлөсөн байна.
Falcon 9-ийн эхний шат Дэлхийд эргэн газарджээ
Crew-13 багийг тээвэрлэсэн Crew Dragon хөлөг Флорида дахь АНУ-ын Сансрын хүчний баазаас Falcon 9 пуужингаар хөөрсөн байна.
Хөөргөх ажиллагааг шууд дамжуулсан бөгөөд ойролцоогоор 25 давхар барилгатай тэнцэх өндөртэй Falcon 9-ийн есөн Merlin хөдөлгүүр зэрэг асаж, пуужинг сансарт хөөргөжээ.
Нислэг эхэлснээс ойролцоогоор гурван минутын дараа Falcon 9-ийн эхний шат салж, Дэлхий рүү буцан амжилттай газардсан байна.
Энэ шат нь дахин ашиглах зориулалттай бөгөөд SpaceX пуужин хөөргөх зардлыг бууруулахын тулд ийм технологийг тогтмол ашигладаг.
Харин хоёр дахь шат Crew Dragon-ыг шаардлагатай тойрог замд хүргэж, сансрын хөлгийг цааш бие даан нисэх боломжтой болгожээ.
Дөрвөн сансрын нисгэгчийн аялал эхэллээ
Crew-13 багийн бүрэлдэхүүнд NASA-гийн Jessica Watkins, Luke Delaney, Канадын Joshua Kutryk болон Оросын Sergey Teteryatnikov нар багтжээ.
Crew Dragon пуужингаас салсны дараа SpaceX-ийн Калифорни мужийн Hawthorne дахь удирдлагын төвөөс салалт амжилттай болсныг баталгаажуулж, багийн гишүүдэд тойрог замд тавтай морилохыг хүссэн байна.
Үүний дараа Crew Dragon өөрийн хөдөлгүүрүүдийг ашиглан Олон улсын сансрын станц руу чиглэсэн аяллаа үргэлжлүүлжээ.
Хөлөг ойролцоогоор найман цаг нисэж, Дэлхийн гадаргуугаас 400 орчим километрийн өндөрт тойрог замд ажиллаж буй ОУСС-тай АНУ-ын Зүүн эргийн цагаар 19:00 цагийн орчимд залгагдахаар төлөвлөсөн байна.
Jessica Watkins багийг ахалж байна
Crew-13 багийг 38 настай геологич, NASA-гийн сансрын нисгэгч Jessica Watkins ахалж байгаа аж.
Түүний хувьд энэ нь сансарт хоёр дахь удаагаа нисэж буй тохиолдол бөгөөд эх сурвалжийн мэдээлснээр Crew Dragon хөлгөөр хоёр удаа ниссэн NASA-гийн анхны сансрын нисгэгч болж байна.
47 настай Luke Delaney багийн нисгэгчээр ажиллах бөгөөд энэ удаа сансарт анх удаа хөөрчээ. Тэр өмнө нь туршилтын нисгэгч болон сөнөөгч онгоцны нисгэгчээр ажиллаж байсан туршлагатай.
Канадын 44 настай Joshua Kutryk болон Оросын 37 настай Sergey Teteryatnikov нар мөн сансарт анх удаа нисэж байгаа бөгөөд багийн мэргэжилтний үүрэг гүйцэтгэнэ.
Kutryk өмнө нь туршилтын болон сөнөөгч онгоцны нисгэгчээр ажиллаж байсан бол Teteryatnikov шумбагч онгоцны системтэй холбоотой инженерийн чиглэлээр мэргэшжээ.
Хүний бие сансарт хэрхэн өөрчлөгддөгийг судална
Crew-13 баг ОУСС-д ажиллах хугацаандаа хүний бие бичил таталцлын орчинд хэрхэн дасан зохицож байгааг судлах хэд хэдэн шинжлэх ухааны төсөлд оролцоно.
Судалгааны гол чиглэлүүдэд удаан хугацааны сансрын нислэг хүний эрүүл мэнд, биеийн үйл ажиллагаа, ажлын гүйцэтгэл болон тэсвэр хатуужилд хэрхэн нөлөөлдөгийг тодорхойлох ажил багтаж байна.
Ийм төрлийн судалгаа нь ирээдүйд хүмүүсийг Сар, Ангараг зэрэг алслагдсан чиглэлд урт хугацаагаар илгээхэд шаардлагатай эмнэлэг, технологийн мэдлэгийг нэмэгдүүлэхэд ач холбогдолтой юм.
Crew-13 ийнхүү Falcon 9-ийн амжилттай хөөрөлтөөр Олон улсын сансрын станцыг зорьж, дөрвөн нисгэгчийн шинэ судалгааны ээлж эхэллээ.